De beste stuurlui…

Het schip der Verzorgingsstaat is kapot. Bureacratie, etiketjes, lange wachtlijsten, vastgoed en zelfverrijking hebben flinke gaten in de romp geslagen. De stuurlui – die het schip hebben doen zinken – staan aan wal. Ze wijzen naar de  – zelf aangebrachte – gaten en geven kritiek op het feit dat deze (nog) niet gedicht zijn.

Deze stuurlui zijn de zorginstellingen die hun verhaal deden in de media de afgelopen weken. Enerzijds werd er gesteld dat de signalering van complexe vraagstukken binnen de sociale wijkteams tekort schiet. Anderzijds stelt men dat het sociale wijkteam wel meer mensen bereikt, maar hiermee een toename creeërt in de (residentiële) zorg, terwijl er onvoldoende financiële middelen zijn om deze toename op te vangen. Althans dit is de voorspelling op basis van de effecten na soortgelijke transities in Scandinavië.

Het klopt dat er nog heel veel ‘water door de maas moet gaan’, voordat we de transitie geslaagd mogen noemen. Het lijkt echter alsof we vergeten zijn waarom de transitie überhaupt is gekomen. Dat we vergeten zijn wat er allemaal mis ging. De talloze hulpverleners die langs elkaar in een gezin werkten, de slechte naam die de zorg had en heeft, het niet of nauwelijks bereiken van bevolkingsgroepen,  het steeds vaker plakken van etiketjes als ADHD, PDD-NOS, ODD etc.

Roepen aan de kant – dat de specialistische kennis binnen de sociale wijkteams tekortschiet – is niet verkeerd, maar wel als het daarbij blijft als bij een doorsnee voetbalsupporter. Laten we met z’n allen de schouders eronder zetten en zorgen dat die kennis a.s.a.p. bij de sociale wijkteams komt!  Laat ons allen een bijdrage leveren aan de transitie binnen het onderwijs en het (om)scholen van de hulpverleners, zodat zij meer geloven en gebruik gaan maken van de kracht in een gemeenschap!

Positieve ontwikkelingen zijn er gelukkig ook. Veranderingen in visie zijn zichtbaar aan het worden binnen het HBO en WO (helaas m.i. nog onvoldoende binnen het MBO). In mijn studietijd werd de transitie nog gezien als een bedreiging en een verkapte (ordinaire) bezuiniging.

Mijn kritiek is overigens tevens zelfkritiek. Ik kijk nu anders tegen zaken aan dan voorheen. De transitie zit dus niet altijd in de manier waarop we de zorg met elkaar regelen, maar soms vooral in de professional zelf!

Dank voor het lezen en tot volgende week!

Johnny

images

Statushoudersstraat

De mensen die de tegenstellingen in onze maatschappij (ongewild) het meest zichtbaar maken. De ene groep Nederlanders heeft spandoeken TEGEN (“AZC weg ermee”). Anderzijds de groep VOOR  (“Refugees welcome”). Beiden baren me zorgen want beide groepen graven zich in. Graven zich in, in hun loopgraven van standpunten en komen op deze manier niet tot elkaar. Terwijl dat juist nodig is.

bekladdingflataMijn standpunt (in hoeverre dat interessant is)? Mijn opa was een vluchteling. Hij vluchtte voor de bersiap in Indonesië.
“Maar dat is anders…” zegt men dan. Dat is het natuurlijk niet…

Als bewonersondersteuners hebben we de expliciete taak om mee te werken aan de integratie van statushouders (vluchtelingen met een verblijfsvergunning). Ik begrijp waarom deze taak apart geformuleerd is. Het gevaar is echter dat we deze groep als aparte groep gaan zien en ook zo gaan benaderen. Daarmee bereiken we het tegenovergestelde van wat we willen, namelijk integratie.

Een statushouder is voor mij als professional een bewoner. Wel meer, niet minder. Ik ga uit van de kracht die in een bewoner zit. En soms zit er nog een beetje meer kracht in iemand die veel heeft meegemaakt. Hierbij denk ik aan Sihana, een jonge vrouw uit Venlo-Oost.

De eerste dertien jaar van haar leven bracht Sihana door in AZC’s, verspreid over het hele land. Nadat het gezin een verblijfsvergunning kreeg, gingen ze wonen in Oost. ‘De Berg’ was hiermee Sihana’s eerste ‘thuis’. De eerste plek waar ze rust vond, omdat ze niet bang hoefde te zijn om weer te moeten verhuizen. Dit – en haar open houding –  maakte haar betrokken bij haar woonomgeving. Ze leerde de buurt en haar bewoners kennen, gaf dansles en  organiseerde avonden voor de meiden in de buurt. Sihana werkt in de beveiliging en is inmiddels – na een zware selectieprocedure – toegelaten tot de politieopleiding.

Aanleiding voor deze blog is het eerst wel en uiteindelijk niet plaatsen van statushouders in een aantal flatgebouwen in Blerick. Buurtbewoners waren bang, boos en teleurgesteld met als voornaamste reden; daling van verkoopwaarden van de omliggende koopwoningen (wat helaas even reëel als banaal is). Soms is nuchterheid dan de enige remedie.

Nuchter en relativerend kan mijn moeder op deze momenten zijn. Doelend op de volgescheten luiers op de balustrade, de vuilniszakken onder de balkons en de junkies in de portieken, zei ze: “Erger dan dit kan het niet worden…”

Dank voor het lezen en tot volgende week!

Johnny

ZVV Eindhoven

Onlangs is mijn compagnon en kameraad; Said benoemd tot voorzitter van de zaalvoetbalvereniging; ZVV Eindhoven. Sociaal Ondernemer/Bewonersondersteuner en voorzitter van een eredivisieclub. Twee functies in twee werelden die voor velen mijlenver uit elkaar lijken te liggen. Toch hebben ze meer met elkaar te maken dan misschien lijkt, maar om dat uit te leggen moeten we terug naar 2011.

Said werkte als jongerenwerker in Gestel. In een buurt die te kampen had met jeugdoverlast en criminaliteit. Er bestond een grote kloof tussen jong en oud die onoverbrugbaar leek. Maar zoals altijd hadden de betreffende jongeren talzvv ehventen die tot dan toe nog niet ontdekt en/of erkend waren. Samen hadden ze een droom: een zaalvoetbalclub, waarin de beste voetballers uit de buurt zouden spelen en waarin de jongeren met andere kwaliteiten ook een belangrijke rol zouden vervullen.

Said ondersteunde het initiatief vanuit zijn functie met raad en daad en op 1 juli 2011 zag FC Gestel het levenslicht.

Jaar in, jaar uit werd FC Gestel kampioen totdat het eerste team uitkwam in de eerste divisie. De sfeer in de wijk verbeterde zienderogen. In plaats van op straat te ‘hangen’ (zoals eerder), waren de jongeren aan het trainen of speelden ze wedstrijden. Steeds meer buurtbewoners waren trots op ‘hun’ jongens. Een woordkeuze die m.i. een kenmerk is van een vitale gemeenschap (in wording).

Inmiddels waren er drie Eindhovense teams die in de Nederlandse top meespeelden. Om de krachten te bundelen en de ultieme stap naar de eredivisie te zetten fuseerden FC Meerhoven en FC Gestel tot ZVV Eindhoven. Een club – van de grond af opgebouwd door de betrokkenen – met een goede naam, een brede jeugdafdeling en betrokken vrijwilligers én spelers. Hierdoor heeft de club een sterke achterban gewonnen in de stad.

Said is al die tijd op de achtergrond betrokken gebleven en heeft nu dus een officiële functie binnen de club. De juiste man op de juiste plek, stelt men. Hopelijk kan hij deze mooie club leiden naar een stabiele toekomst.

Dank voor het lezen en tot volgende week!

Johnny

 

The Nanny

Ik kijk weleens naar ‘The Nanny’, een programma waarin Jo Frost individuele opvoedondersteuning geeft aan gezinnen. Niet omdat het toevallig na GTST komt ;), maar omdat ik het leuk vind en omdat ik veel kan leren van Jo. Ik ben een groot fan van Video-Interactie Begeleiding en zou het graag veel vaker ingezet zien worden. Beelden zijn vaak confronterend, maar altijd eerlijk.

Daarnaast vind ik het bijzonder om te zien hoe Jo eerlijk, doch respectvol met ouders omgaat. Hoe snel ze een band creëert met ouders én vooral kinderen (het lijkt soms alsof kinderen voelen dat deze vrouw hun leven komt verbeteren). Ik vind het mooi om te zien hoe Jo – na duizenden cases – nog steeds geraakt kan worden in sommige situaties en haar emotie inzet (i.p.v. uitzet) om gezinnen zo goed mogelijk te helpen.

thenannyTegelijkertijd maakt het programma mij verdrietig. Verdrietig, omdat ik dagelijks zie dat er talloze kinderen in Nederland onder dezelfde of erbarmelijkere omstandigheden opgroeien. Zonder grenzen, zonder liefde, zonder aandacht enzovoorts. Talloze kinderen die ongelukkig zijn en zullen blijven… En ongelukkige kinderen zullen opvoeden in de toekomst. Kinderen met ouders die niet zo dapper zijn als de ouders in het tv-programma en nooit om hulp zullen vragen (en daardoor vaak niet krijgen).

Vanuit dit perspectief zouden de gezinnen die deze hulp wel krijgen (van Jo of een andere goede opvoedondersteuner) als een druppel op een gloeiende plaat gezien kunnen worden. Echter, een kinderleven is altijd meer dan slechts een druppel. Laat ons sociaal werkers dan ook vaker stilstaan bij de levens die wij mee mogen veranderen!

Laatst was er een aflevering met een jonge moeder van een meisje van 3 jaar oud. De moeder had veel steun aan de buurvrouw. Zij fungeerde als oppas voor de peuter, maar ook als vraagbaak en schouder voor de moeder.

Jo bracht de buurvrouw een bosje bloemen en merkte op dat een gemeenschap die elkaar helpt het ultieme doel is. Door deze kleine geste is deze buurvrouw gewaardeerd en dit zal haar hopelijk motiveren om door te gaan met het ondersteunen van het jonge gezin. Hoewel het goed – en niet vanzelfsprekend – is dat Jo buurvrouws rol erkent op deze manier, bestond deze situatie al. Dus zonder dat Jo hier iets in bijgedragen heeft.

Naar mijn (bescheiden) mening gaan te weinig hulpverleners proactief op zoek naar de kracht van de gemeenschap. Professionals zeggen nog te vaak dat ze hier ‘geen tijd’ voor hebben of dat het sociale netwerk vaak ‘pedagogisch’ niet sterk genoeg is. Of ze denken dat ik hiermee beweer dat ongeschoolde buurtbewoners hun werk over kunnen en daarom over moeten nemen.

Ik weet dat het borgen van opvoedondersteuning in het sociale netwerk op korte termijn tijd, lef en energie kost. Ik geloof echter dat het op lange termijn werk uit handen neemt en de meest duurzame manier van ondersteuning is. Je maakt een gezin daarmee niet meer afhankelijk van een professional (die een andere baan kan vinden, ontslagen of ziek kan worden etc.)

Daarnaast vind ik niet dat professionele kennis van opvoeden overbodig is. Integendeel, ik zou graag zien dat het breder verspreid wordt. Dus niet alleen in het gezin met de hulpvraag, maar ook in de buurt en in het sociale netwerk. Alleen dan gaan we van druppels op een gloeiende plaat naar olievlekken die zich uitbreiden tot een écht vitale gemeenschap!

Dank voor het lezen en tot volgende week!

Johnny

Blog X-Tra: Helden van de Nacht

De Helden van de Nacht

heldenvdn8eenDe Ramadan is een periode van bezinning en samen zijn. Moslims eten en drinken in de heilige maand niet tussen zonsopkomst en zonsondergang.

In deze tijd van het jaar gaat de zon pas laat onder en zijn de dagen lang. Er wordt rond 22.00uur gezamenlijk gegeten, dit noemt men de Iftar. Na een lange dag vasten is er na het eten nog de behoefte om samen te zijn met vrienden en familie. Dit geldt ook voor jongeren.

De vrijwilligers van speeltuin Hagerweike en Stadspreventie voorzien in deze behoefte. Zij maken het mogelijk dat (soms wel 50) jongeren uit Venlo-Zuid – maar ook daarbuiten – samen kunnen komen om te gamen, te kaarten of gewoon gezellig te kletsen. Belangeloos zorgen zij dagelijks voor een veilige en gemoedelijke sfeer tussen 22.00.en 02.00uur en de jeugd leeft hier al maanden van tevoren naartoe.

Waar andere steden in deze periode te kampen hebben met veel jeugd(overlast) op straat tot ’s avonds laat, is het in Venlo rustig. Dit hebben we voor een groot deel te danken aan deze vrijwilligers, de helden van de nacht…